Book 1 • Chapter 54
Sarga 54
23 verses
Verse 1
कामधेनुं वसिष्ठोऽपि यदा न त्यज्यते मुनि: तदास्य शबलां राम विश्वामित्रोऽन्वकर्षत
Verse 2
नीयमाना तु शबला राम राज्ञा महात्मना दु:खिता चिन्तयामास रुदन्ती शोककर्शिता
Verse 3
परित्यक्ता वसिष्ठेन किमहं सुमहात्मना याहं राजभटैर्दीना ह्रियेय भृशदु:खिता
Verse 4
किं मयाऽपकृतं तस्य महर्षेर्भावितात्मन: यन्मामनागसं भक्तामिष्टां त्यजति धार्मिक:
Verse 5
इति सा चिन्तयित्वा तु विनिश्श्वस्य पुन:पुन: निर्धूय तांस्तदा भृत्यान् शतशश्शत्रुसूदन जगामानिलवेगेन पादमूलं महात्मन:
Verse 6
शबला सा रुदन्ती च क्रोशन्ती चेदमब्रवीत् वसिष्ठस्याग्रतस्स्थित्वा मेघदुन्दुभिराविणी
Verse 7
भगवन् किं परित्यक्ता त्वयाऽहं ब्रह्मणस्सुत यस्माद्राजभृता मां हि नयन्ते त्वत्सकाशत:
Verse 8
एवमुक्तस्तु ब्रह्मर्षिरिदं वचनमब्रवीत् शोकसन्तप्तहृदयां स्वसारमिव दु:खिताम्
Verse 9
न त्वां त्यजामि शबले नापि मेऽपकृतं त्वया एष त्वां नयते राजा बलोन्मत्तो महाबल:
Verse 10
न हि तुल्यं बलं मह्यं राजा त्वद्य विशेषत: बली राजा क्षत्रियश्च पृथिव्या: पतिरेव च
Verse 11
इयमक्षौहिणी पूर्णा सवाजिरथसङ्कुला हस्तिध्वजसमाकीर्णा तेनासौ बलवत्तर:
Verse 12
एवमुक्ता वसिष्ठेन प्रत्युवाच विनीतवत् वचनं वचनज्ञा सा ब्रह्मर्षिममितप्रभम्
Verse 13
न बलं क्षत्रियस्याहुर्ब्राह्मणो बलवत्तर: ब्रह्मन् ब्रह्मबलं दिव्यं क्षत्रात्तु बलवत्तरम्
Verse 14
अप्रमेयबलं तुभ्यं न त्वया बलवत्तर: विश्वामित्रो महावीर्यस्तेज स्तव दुरासदम्
Verse 15
नियुङ्क्ष्व मां महाभाग त्वद्ब्रह्मबलसम्भृताम् तस्य दर्पबलं यत्तन्नाशयामि दुरात्मन:
Verse 16
इत्युक्तस्तु तया राम वसिष्ठ स्सुमहायशा: सृजस्वेति तदोवाच बलं परबलार्दनम्
Verse 17
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सुरभिस्साऽसृजत्तदा तस्या हुम्भारवोत्सृष्टा: पप्लवाश्शतशो नृप नाशयन्ति बलं सर्वं विश्वामित्रस्य पश्यत:
Verse 18
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सुरभिस्साऽसृजत्तदा तस्या हुम्भारवोत्सृष्टा: पप्लवाश्शतशो नृप नाशयन्ति बलं सर्वं विश्वामित्रस्य पश्यत:
Verse 19
बलं भग्नं ततो दृष्ट्वा रथेनाक्रम्य कौशिक: स राजा परमक्रुद्धो रोषविस्फारितेक्षण: पप्लवान्नाशयामास शस्त्रैरुच्चावचैरपि
Verse 20
विश्वामित्रार्दितान् दृष्ट्वा पप्लवाञ्छतशस्तदा भूय एवासृजत्कोपाच्छकान् यवनमिश्रितान्
Verse 21
तैरासीत् संवृता भूमि श्शकैर्यवनमिश्रितै: प्रभावद्भिर्महावीर्यैर्हेमकिञ्जल्कसन्निभै:
Verse 22
दीर्घासिपट्टिशधरैःमवर्णाम्बरावृतै: निर्दग्धं तद्बलं सर्वं प्रदीप्तैरिव पावकै:
Verse 23
ततोऽस्त्राणि महातेजा विश्वामित्रो मुमोच ह तैस्तैर्यवनकाम्भोजा: पप्लवाश्चाकुलीकृता:
0:000:00
Speed: